Category Archives: Necâtî Beğ

Kimseler Görmüş Değil Bunun Gibi Cân Acısın*

Standard

Gam acısı Necâtî’ye öyle hoş geldi öyle kim
Gelmez mezâka şehd ü şeker ol kadar lezîz 

Necâtî

“Gam acısı Necati’ye öyle hoş geldi ki,
bal ve şeker damağa o kadar tatlı gelmez.” 

 

*Başlıktaki dize Necati Beğ’e ait olup, beytin tamamı şöyledir:

Leblerin öptükçe sağar acısın can acısın
Kimseler görmüş değil bunun gibi can acısın 

(Necati Beğ Divanı, Akçağ yayınları, Ankara, 1992, s.337)

 

Kuru Temâşâdan Ne Olur?

Standard

Tumblr

Miyânını firâkınla sararmış kollara kocdur
Belinde sîm-ten dilberlerin zerrin kemer hoşdur

(Hayâlî) 

Belini, ayrılığında hastalanıp sararmış kollara kucaklat, çünkü gümüş bedenli sevgililerin belinde altın kemer hoş durur

***

* Kocmağa el vermeyen serv-i dilâradan ne olur,
 A benim çok sevdiğim kuru temâşâdan ne olur

 Necâti

Necâtî Hay..!

Standard

Kapına secde ederken anarım cenneti ben
Unutulmuşları zira getirir kalbe namaz
(Necâtî)

Nice hayat umayım ben ol serv-kâmetsiz
Ölü dirildiğin görmedim kıyâmetsiz
(Necâtî)

Yâr hüsnün zikr ederken cenneti anmaz gönül
Söylemez dünya sözün şol kimse kim kur’ân okur
..
Bî-nikâb olma habîbim görmesin yüzün rakîb
mushaf açık olıcak derler anı şeytan okur
(Necâtî)

Yüzünü göstermesin ağyâre zülfün key sakın
Mâr olan şeytana cennet kapısın derhal açar
(Necâtî)

İşbu beyitteki mana, teşbih ve telmih, Necâtî’nin fikir inceliğini ortaya koymada seçilebilecek en iyi beyitlerdendi. Divan şiirinde zülfün yılana benzetilmesi çokça rastlanır bir durum, ama Adem ile Hava kıssasına dayandırılan bu beyitteki teşbih çok başka, çok ince bana göre.
Adem ile Havvayı kandırmak üzere, cennetten kovulmuş olan İblis-i mel’unun cennete girişi, bir zamanlar cennetin kapıcılığını yapan yılan tarafından sağlanmıştı, ve bunun üzerine dört ayağı üzerinde yürüyen ve güzel bir surete sahip olan yılan, ayakları kesilerek sürüngen haline getirilmişti.

Bu beyite bakınca da hangi bir inceliğe değinsem bilmiyorum, sevgilinin cemalini türlü güzelliklere benzetmekte mahir olan Necâti bu defa onu cennete benzetiyor, rakîbi şeytana ve sevgilinin siyah saçlarınıysa yılana..İşte sonuç:

Aman hazer et, et ki saçların göstermesin cennet yüzünü mel’un rakibe…Zira yılan olan, şeytana cennet kapısını heman açar sevgilim…